Tekst uit je hoofd leren…Hoe werkt dat?

Bij Drama, Musical en Zang kom je er niet omheen: tekst uit je hoofd leren! En er zijn verschillende tactieken die ik in de loop der jaren verzameld heb om leerlingen daarmee te helpen. Deze blog gaat specifiek over songs en liedjes. Over toneeltekst komt een andere specifiekere Blog.

Hoe werkt het stappenplan? Er zijn drie onderdelen.

  • Begrijpen van de tekst.
  • Inbedden van de tekst in een context
  • Inslijpen van de tekst, zowel mentaal als fysiek

Stap 1: Begrijpen

Ga met de leerling bewust door de tekst. Zijn alle woorden te snappen? Zijn er meerdere betekenissen? Leg ze allemaal uit. Kan je zinnen dubbel en dwars interpreteren? Interpreteer erop los. Kan je alle woorden uitspreken op een correcte wijze? Oefen dat meteen.

Stap 2: Inbedden

Alles wat je leert is makkelijker te onthouden wanneer het ingebed is in een context. Wanneer het kan aanhaken op kennis die je al hebt of op een mindmap die je al hebt of op een gevoel of beeld.

Bespreek de tekst en maak er een compleet verhaal van. Zorg ervoor dat je weet:

  • Wie er in meespelen als personages => ‘Het jongetje en de vader’
  • Wat de acties zijn => Fietsen, kijken, voetbal
  • Waar het geheel zich afspeelt => ‘Het jongetje zit bovenop het duin, het is wel zeven meter hoog’

Wanneer je de feiten kloppend hebt is het tijd om na te denken over de emotionele lading van de tekst.

  • Welke gevoelens wil je overbrengen?
  • Wat is de emotionele reis die je publiek kan afleggen door naar je te luisteren? (Of het daadwerkelijk zo gebeurd is een leuke filosofische vraag – misschien een andere keer meer hierover.)

In het lied ‘de Wedstrijd’ van Bram Vermeulen – daar komen de bovenstaande voorbeeldzinnen uit – is een van de thema’s vader / zoon, een mooi beeld waardoor we kunnen leren en ervaren hoe vaders en zonen een wedstrijd met elkaar kunnen aan gaan. En het onderliggende thema jong / oud kan meespelen, je haalt als zoon je vader nooit in, ‘Het is een wedstrijd, die je niet winnen kan…’

> Ja maar werk je dan ook zo met heel kleine kinderen? Ja, ook bij heel kleine kinderen zorg ik ervoor dat ze snappen waar het over gaat. Bovendien zijn die van nature vaak nog veel meer associatief en beelddenkend ingesteld, waardoor het aanleren makkelijk gaat.

Stap 3: Inslijpen van de tekst

Wanneer je de setting helemaal kloppend hebt gemaakt en als een regisseur naar je hand hebt gezet, kijk en beleef je of je de tekst lezend geheel kan zien met de context eromheen.

Kan je de film zien of voelen die je hebt gecreëerd?

Is het mogelijk dat je de mentale stappen in je hoofd kan mee laten lopen? Wanneer je dat goed lukt, dan kan je zin voor zin gaan ‘stampen’ en zorgen dat je fysiek, dus ook letterlijk je mondapparaat gewend raakt aan de klanken en zinnen zoals ze bedoeld zijn.

Nu moet de tekst nog gaan lopen in en op het ritme in de muziek. Je hebt er veel baat bij wanneer je dat meteen exact en precies aanleert:

X = een tik / beat in de tellen van de muziek

X pappa kijk dan XX pappa kijk dan XX pappa kijk dan naar mij-hij-hij XX pappa kijk dan XX pappa kijk dan XX pappa kijk dan naar mij XX

En, hoe weet je nu of je het kunt? Drie keer goed is scheepsrecht! Dan ben je klaar.

Laatste tip: ik zorg altijd voor twee kopieën voor de leerling. Een klieder versie en een om schoon te houden, eventueel opnieuw te kopiëren.

Meer tips lezen over Muziek en danseducatie en Docentschap? Hier vind je meer blogs

Meer theorie over geheugensystemen / uit je hoofd leren: Tony Buzan

Voorbeeldlied met Youtube: ‘de Wedstrijd’ van Bram Vermeulen.

Share This: